یکشنبه , ۲۵ آذر ۱۳۹۷
مدّاحی

مدّاحی

مدّاحیمدّاحی با عنوان افتخاری مَدّاحِ اهلِ بیتِ عصمت و طهارت از هنرهای نمایشی مذهبی است که هم چون شبیه‌خوانی، پرده‌خوانی، نقالی، با پیشینه‌ای طولانی، در ایام محرم، صفر، نیمه شعبان، فاطمیه و زادروز و شهادت امامان(ع) برگزار می‌شود. مدّاحی در گذر زمان، با محتوای سیاسی هم همراه شده و در برخی موارد، مدّاحان، مدّاحی هایشان را با مضامین سیاسی روز درآمیخته و اجرا می‌نمایند.[۱] مدّاح: (مَ دّ) [ع] (ص) بسیار ستایش کننده و مدح کننده است.[۲] لکن در زمینه ی اهل بیت عصمت و طهارت(ع)، مدّاحی به مدح این خانواده اطلاق می شود. در واقع آن هدفی که از این کار، مد نظر اهل بیت(ع) بود، به وجود آورنده ی این مدح بود. هر چند هم‌اکنون، مدّاحی به عنوان یک پیشه حرفه‌ای در ایران، عراق، پاکستان و سایر کشورها دنبال می‌شود. مدّاحی از زمان امام صادق(ع) تبلور پیدا کرد. در واقع مدیحه خوانی و مرثیه از آغاز خلقت رواج داشته است. اولین مرثیه خوان نیز جبرئیل امین است آن زمانی که بر آدم(ع) روضه ای از مصیبت اباعبدالله الحسین(ع) را بازگو نمود. لکن نمود و نمایان شدن آن، از زمان امام صادق(ع) آن هم با برگزاری مراسم خاصّ، واقع گشت. در مدّاحی با ۳ روند و زمینه روبرو هستیم؛ عشق، عاطفه و عرق. عشقی که انسان را مطیع انسان کامل سازد؛ عاطفه ای که انسان را برای وارد شدن چنین مصیبتی بر چنین کسانی بگریاند(یعنی نه این که چون تو را کشتند می گریم؛ نه، برای این که چون تویی را کشتند می گریم) و عرقی که انسان را نسبت به پاسداری از انسان کامل زمان خود جریح سازد. لذا اگر در مدّاحی اهل بیت(ع) این ۳ بخش اجرا شد، می توان این را مدّاحی نام نهاد. لکن متأسفانه جامعه ی امروز ما خالی از تمامیّت ابعاد مدّاحی است. در این زمینه به موارد زیر توجّه شود:

  • رهبر معظم انقلاب اسلامی در دیدار با جمعی از شاعران و مدّاحان اهل بیت(ع) فرمود: مدّاحی و مدیحه سرایی شیوه ای هنرمندانه برای معرفت افزایی، امید آفرینی و جوشاندن عواطف در دل های مردم است. شأن مدّاح و ستایش گر اهل بیت(ع)، برانگیختن عواطف و سپس هدایت کردن این عواطف به سمت خرد و اندیشه است و در طول تاریخ نیز همین قرار گرفتن عواطف در کنار عقل و خرد و استدلال، مایه ی حفظِ معنویت، دین و اخلاق بوده است. انتخاب شعر و لحن و شیوه ی اجرا از سوی مدّاح باید در راستای افزایش معرفت و عمق بخشیدن به هدایت مردم و دانایی های آن ها از دین و راه زندگی باشد. از این فرصت باید به درستی استفاده کرد و نباید با انتخاب اشعار بدون محتوا یا دارای نکات ضعیف و غلط و یا اجرای نامناسب و خارج از حدود شرعی، این فرصت مغتنم را ضایع کرد.
  • آیت الله العظمی جعفر سبحانی در مسجد اعظم قم با بیان این که گریاندن مردم در عزای اهل بیت(ع) خوب است اما نه به هر قیمتی. نباید در مدّاحی و روضه، بزرگنمایی یا کوچک کردن شان اهل بیت(ع) صورت گیرد. قوام دین اسلام به منابر و روضه حسینی است اما مدّاحان و منبری ها باید به اظهارات خود دقت و از منابع صحیح نقل کنند تا بدعت گذار نباشند. بدعت کم و زیاد کردن دین است البته انجام هر عمل حرامی به منزله بدعت نیست اما باید مراقب بود. کسانی که مطالبی را به خیال ترویج دین بر روی منبر بیان می کنند، در ‏حقیقت دین را مشوه می سازند لذا باید به کتاب های مستند و دارای منابع صحیح و معتبر در باره عاشورا برای روضه خواندن مراجعه کرد. پس از پیامبر(ص) بدعت هایی در دین از جمله در طریقه نماز خواندن ایجاد شد، با این که تعداد زیادی از صحابه، روش آن حضرت را در نمازگزاردن دیده بودند.

اگر ما که مستمع مدّاحی مدّاحان اهل بیت(ع) هستیم از مدّاحی، طالب و خواستار آن ۳بعد و باب اصلی باشیم، مدّاحان نیز به خود می آیند و آن ۳بعد مهمّ و اساسی را رعایت می کنند. چرا که هدف مدّاحی ما فعلاً جلب رضایت مشتری است. پس، بسم ا… .

پانویس:

  1. از پرده خوانی تا مرشدی جدید آنلاین
  2. مدّاح: [م َدْ دا] (ع ص)ستاینده.(مهذب الاسماء) ستایشگر.(آنندراج ) آفرین سرا، آفرین سرای، بسیار ستاینده و بسیار ستایش کننده. آن که ایستاده در کنار منبر در مجالس روضه خوانی، یا روان در کوی و بازار، اشعار مدایح اهل بیت(ع) را به آواز خواند.(یادداشت مؤلف) مدیحه گو، مدحتگر، مدح کننده که فضایل و محاسن ممدوح را بیان کند و برشمارد: آن که چون مدّاح او نامش براند بر زبان//ز ازدحام لفظ و معنی جانش پرغوغا شود.(ناصرخسرو) فریب دشمن مخور و غرور مدّاح مخر.(گلستان سعدی)

منابع:

  1. ایرنا
  2. فراز رو
  3. ویکی پدیا
  4. مدّاح کیست و شاخصه‌های مدّاحی چیست؟

باکس شناور "همچنین ببنید"

امامزاده‌

امامزاده‌ها

از ترکیب کلمه امام با زاده، آن چه به ذهن خطور می‌کند این است امامزاده …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دو × دو =