جمعه , ۲۷ مهر ۱۳۹۷
قارچ

قارچ

قارچ

قارچ، خوراکیِ خوشمزه‌ای است با رنگ، بافت، شکل و اندازهٔ های‌ متنوّع و گوناگون، که ریشه، برگ و گل ندارد. مصرف آن باعث ایجاد نیروی مضاعف و شادابی در انسان می شود. انواعش به ۳۸هزار نوع می رسد و خواص مختلفی دارد. ايران با دارا بودن، غني ترين اقليم‌هاي جغرافيايي و پوشش‌هاي گياهي، از تنوّع مناسبي برای رويش انواع قارچ‌ها برخوردار است. مرغوب ‌ترين قارچ‌‌هاي خوراکي قارچ‌‌هايي است که کلاهک آن‌ها بسته باشد، يعني شکاف‌‌ها و تيغه‌ هاي زير کلاهک ديده نشود و ظاهري خوب و تازه و بدون لک داشته باشد. اگر قارچ‌‌ها دارای بافتی سفت و محكم باشند، رنگشان یك نواخت و بدون لكه  باشد و سطح كلاهكشان لیز و چسبناك نباشد، سالم هستند. اگر تیغه های زیر كلاهك از یكدیگر فاصله داشته و باز باشد، نشانه كهنگی و عدم سلامت قارچ است. هرسال بسياري از علاقمندان به طبيعت و نيز تعدادي از افراد محلّي، در فصول مناسب رويش قارچ‌(۱)، اقدام به؛ چيدن، جمع آوري، پختن و تغذيه از قارچ‌هاي خوراكي مي كنند. سلسلهٔ قارچ‌ها به ۲شاخهٔ قارچ‌های کاذب و قارچ‌های حقیقی(میكروسكوپی و ماكروسكوپی) تقسیم‌بندی می‌شوند.(۲) قارچ‌ها، ساپروفیت(saprophyte) هستند، یعنی کلروفیل(سبزینه) ندارند و برای رشد، مواد مغذی مورد نیازشان از گیاهان و حیوانات مرده یا در حال فساد جذب می‌کنند. آن‌ها ممکن است رو یا زیر زمین ظاهر شوند که انواع روی زمین، با دست چیده می‌شوند. در فصل بهار که میزان مصرف گیاهان افزایش می‌یابد، تعداد قارچ‌ها به هزاران گونه می رسد. در بین این تعداد قارچ اکثر آن ها خوراکی و سیر كننده خوبی هستند. این در حالی است که در تعداد گونه‌های سمّی قارچ‌ها در طبیعت برخی بر این باورند: ۲۵۰گونه از قارچ‌های موجود در طبیعت بسیار خطرناک بوده و سلامتی شخص مصرف کننده را با خطر جدّی رو به رو می سازد. گروهی معتقدند كه هیچ روشی برای تشخیص قارچ‌های خوراكی از سمّی وجود ندارد، بنابراین بهترین راه آن است كه قارچ‌های مشكوك و ناآشنا مصرف نشوند و از قارچ‌های شناخته شده و پرورشی استفاده گردند. برخی از این قارچ‌های خودرو که به قارچ وحشی معروف هستند بسیار خطرناکند، لذا در هنگام حضور در طبیعت از خوردن گیاهان و قارچ ‌های خودرو، اجتناب کنید. تشخیص گیاهان و قارچ‌های سمّی از انواع بی‌خطر بسیار مشکل است. این‌که گیاهان یا قارچ‌ها توسط جانوران مصرف می‌شود، دلیل بر سلامت و غیرسمّی بودن آن ها نیست.

قارچ گانودرماقارچ جان‌افزا: قارچ یک منبع عالی پتاسیم می باشد. قارچ گانودرما یا ری‌شی(Ganoderma lucidum) یک‌ساله از تیره تابان‌پوستان(Ganodermataceae) با مصرف دارویی است.(۳) Ganoderma lucidum یک گونه از شاخه Basidiomycetes متعلق به راسته Aphyllophorales و از خانواده Ployporaceae می باشد. این قارچ كلاهك دار(به زبان عاميانه) يا آگاريك(به زبان علمي) با کلاهکی به رنگ های: قرمز، قرمز مایل به قهوه ای و زرد روشن حاوی ۴۰۰عنصر مفید، سلامتی شما را به حداکثر می رساند. این داروی گیاهی محبوب در کشور نیز پرورش داده می شود و طرفداران زیادی دارد. ری‌شی به صورت تازه یا به شکل خشک برای استفاده در غذا و هم چنین به شکل های؛ کپسول، قرص یا عصاره موجود است و در ژاپن به نام مانتاکه مصارف درمانی متعدّد، مانند؛ تقویت دستگاه ایمنی، درمان عفونت‌های ویروسی؛ آنفلوآنزا و … اختلالات ریوی؛ آسم، برونشیت و … توانایی پیش گیری و بهبود بیش از ۲۰۰۰بیماری دیگر را هم دارد. مصارف دیگر این قارچ سرشار از آنتی اکسیدان، عبارتند از:

  • درمان سرطان
  • ✔ افزایش انرژی بدن
  • ✔ کاهش فشار خون
  • ✔ بهبود سلامتی کبد
  • ✔ کنترل و بهبود خواب
  • ✔ پیش گیری از ایدز HIV
  • ✔ کاهش قند و کلسترول خون
  • ✔ تقویت سلامت قلب و عروق
  • ✔ تقویت کننده سیستم ایمنی
  • درمان آلزایمر و افزایش تمرکز و فعالیت های مغزی .

 این داروی گیاهی از نظر تاریخی و باستانی، سابقه ایی طولانی بیش از ۴۰۰۰سال به ویژه در مشرق زمین دارد و در میان اقوام و ملل مختلف به عنوان سمبلی از بخت و اقبال و طالع خوش، صحّت و سلامت عمر، توان و نیرو، حیات و جاودانگی مطرح بوده است.  این داروی گیاهی، یک منبع عالی پتاسیم و غنی از سلنیوم می باشد. پتاسیم به کاهش فشار خون کمک می کند و خطر سکته قلبی را پایین می آورد. سلنیوم آنتی اکسیدانی است که با ویتامین E کار می کند و از سلول ها در برابر صدمات رادیکال های آزاد محافظت می نماید. قارچ های دکمه ای سفید می توانند احتمال خطر سرطان سینه و سرطان پروستات را کاهش دهند. عصاره ی قارچ دکمه ای سفید می تواند باعث کاهش تکثیر سلولی در سلول های سرطانی و اندازه تومورها نیز شود.

قارچ‌های سمّیفرشته مرگ: اگر به صحرا رفتید و وسوسه شدید تا مقداری قارچ بچینید، بهتر است از افراد بومی منطقه كمك بگیرید و این را هم بدانید هیچ نوع تست علمی وجود ندارد تا كه شما به طور دقیق، غیرسمّی بودن قارچی را مشخص كنید. شكل ظاهری، رنگ و طعم در سمّی بودن قارچ‌ها، هیچ گاه تعیین كننده نیست و حتّی برای قارچ شناسان كاركشته نیز امری دشوار است. خوب است بدانید قارچ‌های سمی اغلب در تنه درختان جنگلی و بیخ و انتهای گردو و زیتون یا در فضله گاو و نزدیك به لانه حیوانات سمی رشد می كنند.قارچ‌هایی با آمار ۱۰درصدی از جمله؛ آمانیتا که  به‌ظاهر تفاوتي با قارچ‌های خوراكي ندارند، سمّی و بسیار کشنده هستند.(۳) قارچ‌های سمّی بيش تر در جنگل‌‌ها و انتهاي درختاني، مثل؛ زيتون، گردو، انجير و … به‌شكل خودرو، رشد مي‌كند. تمام قارچ‌هایی که زیر درختان می‌رویند، صد در صد سمّی است و به هیچ عنوان نباید به عنوان خوراکی استفاده شوند. تغذيه از اين قارچ‌ حتّي به مقادير كم هم، موجب بروز علايمي تحت عنوان سندروم پانترينا مي گردد. فرشته مرگ عنوانی است که به قارچ ‌Amanita  phalloides کشنده ترين قارچ سمّی دنيا با کلاهک قرمز و دانه های سیاه، که دارای سمّي مهلك و بسيار قوي و خطرناك است، داده اند.(۴) تشخیص قارچ سمّی از غیر سمّی کار دشواری است. اغلب به‌رنگ‌هاي زيباي سياه، سرخ و سفيد بوده و کمي لزج و بدبو است. فضله گاو، مردارها و نزديک لانه حيوانات سمّي نيز از جمله محل‌هاي مناسب براي رويش و رشد این قارچ‌هاي سمي و خطرناك است، البته برخي از انواع اين قارچ را مي‌توان به‌واسطه وجود زائده کيسه مانند در پايه آن ها شناخت. بهتر است هنگام گذر در طبيعت، از چيدن و خوردن هرگونه قارچي، خودداري كنيم. والدین هنگام بازی کودکان در فضای باز بايد بسيار مراقب کودکان باشند تا مسموم نشوند. باید توجّه داشت که در برخی موارد، با به دهان بردن برخی از قارچ‌ها و یا حتّی تماس پوست بدن با گیاهانی مانند؛ گزنه، دیفن باخیا، خرزهره و … منجر به مسمومیت شدید می‌شود. در این زمان نخستین اقدام هنگام بروز مسمومیّت‌ها حفظ خون سردی اطرافیان فرد مسموم شده است. اگر بیمار هوشیار بود با مرکز اطلاع رسانی داروها و سموم به شماره‌های ۱۴۹۰ یا ۱۹۰ و یا اورژانس ۱۱۵ تماس گرفته و در خصوص اقدامات بعدی سؤال کنید. اگر فرد مسموم هوشیار نبود از ایجاد استفراغ در فرد مسموم خودداری کنید و سریع مسموم را به نزدیک ترین مرکز درمانی منتقل کرد.

نظرها، انتقادها و … را در بخش دیدگاه‌ مطرح و به ادمین یمنا ارسال فرمایید.

تلگرامپانویس:

  1.  بهار و پاييز
  2. در انواع میكروسكوپی اندام های قارچ با چشم غیرمسلح دیده نمی شود كه می توان به كپك نان، آبغوره، پنیر یا كپك میوه ها اشاره كرد. بیشتر افراد هم بر این باورند این نوع قارچ‌ها از انواع سمی بوده و هیچ خاصیتی جز مسمومیت زایی ندارد، اما اشتباه نكنید! از برخی از این قارچ‌ها داروی معروف پنی سیلین استخراج می شود كه تاكنون جان میلیون ها انسان را از مرگ نجات داده و این همان خاصیت جادویی قارچ‌های دارویی است، اما در قارچ‌های ماكروسكوپی اندام های قارچ به راحتی قابل رویت بوده و انواع قارچ‌های سمی و خوراكی سفید، صدفی و قهوه ای از این گروه است.
  3. قارچ سحرآميز یا افسونگر(magic mushrooms) دسته ای از قارچ‌هاي كلاهك دار با ۲ترکیب؛ پسیلوسیبین(psilocybin) و يا پسيلوسين(psilocin) هستند. ۱۸۰گونه از جنس های: Agrocybe, Conocybe, Gymnopilus, Galerina, Hypholoma, Inocybe, Mycena, Panaeolus, Psilocybe دارای این ترکیبات می باشند. این دسته از قارچ‌ها به دلیل دارا بودن ترکیبات یاد شده دارای خواص روان گردان يا توهم زا(hallucinogen) مي باشند. تغذيه از  اين دسته قارچ‌ها منجر به بروز حالت هاي رواني متعدّد و متنوّع مي گردد.

منابع:
ایسنا
ویکی پدیا
سلامت نیوز
پایگاه خبری تحلیلی انتخاب(Entekhab.ir): کامبیز حسن‌زاده، معاون غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی کردستان .

باکس شناور "همچنین ببنید"

آموزش و پرورش

آموزش و پرورش

«آموزش و پرورش»(Education) دارای مفهوم و کاربردی گسترده و پیچیده و در نتیجه مبهم است. …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

2 − 1 =