دوشنبه , ۲ مهر ۱۳۹۷
خانه / آیین زندگی / عزّت ملّی
عزّت ملّی

عزّت ملّی

عزّت ملّیواژه «عزّت» در عین آشنایی از غرابت و ژرفای بسیاری برخوردار است. «عزّت» در لغت؛ عظمت، بزرگی، کرامت، بزرگواری، ارجمندی، ارج، سرافرازی، شدّت و قهر و غلبه است و لازمه‌ی آن شکست ناپذیری و عدم چیره شدن در مقابل قوای دیگر است. (۱) «عزّت»(Esteem) از دیدگاه روانشناختی مفهومی است که به ادراک فرد از ارزش شخصی و به تعبیر بهتر، «ارزشمندی» اشاره دارد. هر انسانی بر اساس ملاک ها و معیارهایی که در اختیار دارد، همواره خود را مورد ارزیابی و قضاوت قرار می دهد و به طور غیر مستقیم برای خود، ارزشی منفی و یا مثبت قائل می شود. به عبارت دیگر، «عزّت» یک حس درونی از احترام به خود است که شامل توانایی ها و قضاوت های فرد از خودش می باشد. این ادراک، همان ارزشیابی عاطفی است که بر اساس ویژگی‌های مثبت و منفی سنجیده می شود. «عزّت»، چگونگی احساس ما است و می توان گفت؛ کلید رفتار هر فرد است و به قضاوت شخصی فرد از ارزش خود نیز تعریف شده است. (۲) «عزّت» در اصل، یعنی؛ شکست ناپذیری و حالتی که مانع مغلوب شدن انسان می شود امّا مفهوم «عزّت» در فرهنگ اسلامی عبارت از: اطاعت از خداوند، حاکمیت ارزش‌های اسلامی، تقویت هنجارهای اخلاقی، تقوا، قناعت، صبر و … که  مانع از مغلوب شدن در برابر مستکبران است. صفت «عزّت» در اصل، از آن خداوند است؛ زیرا او غالب غیرمغلوب و شکست ناپذیر است و انسان به ماهیّت امکانی خود ـ فقر محض ـ مالک چیزی نیست مگر این که با عزیز مطلق و مرکز «عزّت» ارتباط برقرار کند و خداوند از سر رحمت خویش، بهره ای از «عزّت» بدو بخشد. یگانه راه کسب «عزّت»، تخلّق به اخلاق الهی و منوط به ورود در این مدار و برخورداری از فیض الهی در این صفت می باشد. هر چند در انسان، استعداد عزیز شدن ـ در پرتو «عزّت» الهی ـ و ذلیل شدن در اثر دوری از خدا و پیروی از هوای نفس وجود دارد، امّا این وظیفه مؤمن است که خود را ذلیل و خوار نکند و اسباب «عزّت» را؛ چون ایمان، تقوا، شجاعت، همّت بلند و پیوند با اولیای الهی فراهم سازد تا با رسیدن به سرچشمه «عزّت»، هیچ چیز نتواند او را از پا درآورده و همّت و ایمانش را ضعیف کند. (۳) شیء کمیاب را از آن جهت عزیز و عزیزالوجود گویند که در آن، حالت توانایی قرار گرفته و رسیدن به آن، سخت است. با توجّه به معنای صلابت و حالت شکست ناپذیری، این واژه در معانی دیگری از جمله: غلبه، صعوبت، سختی، غیرت، حمیّت و غیره استعمال شده است. (۴) «عزّت» امری است وجدانی و عبارت است از: احساس ارزشمند بودن. زمانی که فرد به قدرت خود، آگاهی، اعتماد و اطمینان دارد و کنترل درونی، خویشتن داری و خود گردانی دارد، او از «عزّت» ارزیابی بالایی دارد. اگر میزان «عزّت» کاهش یابد، احساس ضعف و ناتوانی در فرد به وجود می آید و بر عکس، با افزایش «عزّت» نفس، احساس توانمندی و ارزشمندی در فرد احیا می شود و تغییرات مثبتی هم چون افزایش پیشرفت و تلاش برای کسب موفقیت و داشتن اعتماد به نفس و بلند همت بودن در او پدیدار می شود. (۵)
عزّت* مقام معظّم رهبری در باره «عزّت ملّی» فرمودند: … به مسئولین گفته‌ام به طرف مقابل اعتماد نکنید، به لبخند او فریب نخورید، به وعده‌ی نقد او اعتماد نکنید، چون وقتی خر او از پل گذشت به شما می‌خندد. آن چه تاکنون انجام شده نه اصل توافق و محتوای آن را تضمین می‌کند، نه حتّی این که مذاکرات تا به آخر برسد. من هیچ‌وقت به مذاکره با آمریکا خوش بین نبودم. با این که خوشبین نبودم با این مذاکرات موردی موافقت کردم و از مذاکره کنندگان حمایت کردم و می‌کنم. نه موافقم نه مخالف با توافقی که منافع و «عزّت» ملّت را حفظ کند، موافقم امّا توافق نکردن شرف دارد به توافقی که «منافع» و «عزّت» ملّت از بین برود.(مشاهده متن کامل بیانات مقام معظّم رهبری در ۱۳۹۴/۰۱/۲۰)
* «عزّت ملّی» آن است که یک ملّت در خود و از خود احساس حقارت نکند. نقطه‌ی مقابل احساس «عزّت»، احساس حقارت است؛ یک ملّت وقتی به درون خود، به سرمایه‌های خود، به تاریخ خود، به مواریث تاریخی خود، به موجودی انسانی و فکری خود نگاه می کند، احساس «عزّت» و غرور کند، احساس حقارت و ذلّت نکند. ۱۳۸۸/۰۲/۲۲
* «عزّت» به معنای ساخت مستحکم درونی یک فرد یا یک جامعه است که او را در مقابله‌ی با دشمن، در مقابله‌ی با موانع، دارای اقتدار می کند و بر چالش ها غلبه می بخشد. ۱۳۹۱/۰۳/۱۴
* همّت امام(ره) بر این گماشته شد که روح «عزّت ملّی» را در این مردم احیاء کند؛ «عزّت» آن ها را به آن ها برگرداند. امام بزرگوار فرهنگ «ما می توانیم» را به دهان مردم انداخت و در دل آن ها جایگزین کرد؛ این همان فرهنگ قرآنی است که فرمود: «و لا تهنوا و لا تحزنوا و انتم الاعلون ان کنتم مؤمنین». ۱۳۹۱/۰۳/۱۴
* در منطق قرآن، «عزّت» واقعی و کامل متعلّق به خداوند و متعلّق به هر کسی است که در جبهه‌ی خدائی قرار می گیرد. در مصاف بین حق و باطل، بین جبهه‌ی خدا و جبهه‌ی شیطان، «عزّت» متعلّق به کسانی است که در جبهه‌ی خدائی قرار می گیرند. این، منطق قرآن است. در سوره‌ی فاطر می فرماید: «من کان یرید العزّة فللّه العزّة جمیعا». ۱۳۹۱/۰۳/۱۴
* «عزّت ملّی» فقط حرف هم نیست. این ترجمه‌ی عملّی در همه‌ی عرصه‌های زندگی ما دارد. «عزّت ملّی» در مدیریت کشور به این معناست که یک دولت، یک نظام، به ملّت خود متکی باشد، به مردم متکی باشد. ۱۳۸۸/۰۳/۱۴
* «عزّت ملّی» در مسائل اقتصادی به این است که کشور به قدرت خودکفائی برسد، بتواند اگر چیزی از دنیا نیاز دارد، میگیرد، چیزی هم دنیا به او نیاز داشته باشد و در مقابل از او بگیرد؛ مغلوب نباشد، مقهور نباشد. ۱۳۸۸/۰۳/۱۴
* «عزّت ملّی» در عرصه‌ی علم به این است که جوان دانشجوی او، پژوهش گر او، عالمِ محقق او سعی کند مرزهای علم را درنوردد و علم را تولید کند. ۱۳۸۸/۰۳/۱۴
* «عزّت» یک ملّت در سیاست های گوناگون و در تعاملش با کشورهای دیگر و دولت ها و قدرت ها این است که از استقلالِ رأی برخوردار باشد. یک دولت، یک نظام در مقابل قدرت ها آن چنان ظهور کند که نتوانند در هیچ مسئله‌ای اراده‌ی خودشان را بر او تحمیل کنند. ۱۳۸۸/۰۳/۱۴
* «عزّت ملّی» در عرصه‌ی فرهنگ به این است که یک ملّت به سنّت های خود پایبند باشد، برای آن ها ارج قائل باشد، مقلد فرهنگ های بیگانه و مهاجم نشود. ۱۳۸۸/۰۳/۱۴
* در نحوه‌ اداره‌ کشور و ارتباط با انسان ها، «عزّت ملّی» آن است که تک تک انسان ها در یک جامعه مورد احترام قرار بگیرند: امّا اخ لک فی الدّین و امّا نظیر لک فی الخلق؛ … اگر هم‌دین شما هم نیست، مورد احترام است. ۱۳۸۸/۰۳/۱۴
* راه این ملّت بزرگ ما که پرورده‌ی بیانات امام و هدایت های امام است، برای رسیدن به اوج اعتلاء و پیشرفت عبارت است از این که این «عزّت ملّی» را در همه‌ی عرصه‌ها حفظ کند. ۱۳۸۸/۰۳/۱۴
* هرکسی که «عزّت» ملّت ایران را بخواهد پایمال کند، ملّت ایران را تحقیر کند، بخواهد دست سلطه را بر این ملّت دراز کند، ملّت ایران با غیرت خود، با ایمان خود این دست را قطع می‌کند. ۱۳۸۷/۰۸/۰۸
* آن کسانی که منتظرند ملّت ایران از خود ضعف نشان بدهد، بدانند که ملّت ایران در مسیر «عزّت» و اقتدار ملّی و استقلالِ خود، در مقابل هیچ تهدیدی ضعف نشان نخواهد داد. ۱۳۸۴/۱۱/۱۸
* اگر مسؤولانی بر سر کار باشند که نتوانند اقتدار ملّی و «عزّت» این ملّت را نشان بدهند، نماینده‌ی این ملّت نیستند. همه‌ی اقدام‌های مجاهدت‌آمیز چه سیاسی، چه تبلیغی، چه آن‌جایی که جای فداکاری جانی است، باید از موضع «عزّت» باشد. ۱۳۸۴/۱۱/۰۵
* ملّت‌ها باید به خودشان تکیه کنند تا بتوانند به «عزّت»ی که خود را شایسته‌ی آن می‌دانند، برسند. ۱۳۸۴/۰۷/۰۶
* دشمن موذی گری می‌کند، راه را دشوار می‌کند، هزینه‌هایی را بر ما تحمیل می‌کند؛ منتها رسیدن به مرتبه‌ی عالی «عزّت» و پیشرفت، هزینه‌هایی هم دارد. پیدا کردن «عزّت» و اعتلا هزینه دارد. ۱۳۸۲/۰۵/۱۵
* انقلاب پرچم «عزّت» این ملّت است و ملّت این پرچم را در دست استوار خود محکم نگه خواهد داشت و به فضل پروردگار تسلیم امام زمان(عجّ)خواهد کرد. ۱۳۸۱/۱۱/۲۸
* «عزّت» مردم در کشور ما، بر اثر روح استکبارستیزی است. این روحیه ملّی، هیچ انزوایی به دنبال ندارد. ۱۳۷۷/۰۱/۰۱
* ایستادگی یک ملّت، موجب انزوای او نمی‌شود، بلکه بیشتر موجب «عزّت»او می‌گردد.  ۱۳۷۷/۰۱/۰۱
* ملّت ایران، «عزّت» و سربلندی خود را از استقامت و خودباوری و نفی خودباختگی به دست آورده است. ۱۳۷۶/۰۳/۱۴
* معنای «عزّت» این است که جامعه و نظام اسلامی، در هیچ‌یک از برخوردهای بین‌المللی خود، نباید طوری حرکت کند که منتهی به ذلیل شدن اسلام و مسلمین شود. ۱۳۶۸/۱۱/۰۹

 نظرها، انتقادها و … را در بخش دیدگاه‌ مطرح و به ادمین یمنا ارسال فرمایید.

تلگرامپانویس:

  1. عزت . [ ع ِزْ زَ ] (ع اِمص ) عظمت و بزرگواری و ارجمندی و ارج و سرافرازی . (ناظم الاطباء). ارجمندی . (المصادر زوزنی ). کرامت . (زمخشری ). بزرگی . عزة.رجوع به عزة شود : عزت این خاندان بزرگ سلطان محمود را نگاه باید کرد. (تاریخ بیهقی ص ۳۹۲) .
  2.   Carson I. Benner V. and Arnold E.N., (1996), Mental Health Nursing, the Nurse Patient Journey, W.B. Saunders Company.
  3. راغب اصفهانی، المفردات، ص ۳۳۲؛ مجمع البیان، ج ۱، ص ۴۰۷ و «العزّة ضدّها الذلّة» (اصول کافی، ج ۱، ص ۱۱۲) که این خود مقابله بین عزت و ذلت را می رساند. در صحاح اللغة می نویسد: «ذلیل شخصی را گویند که آشکارا خوار باشد و ناقه ذلول، شتر رام است». این معنای لغوی با استعمال قرآنی مطابق و هماهنگ می باشد؛ مثلاً: «فَنَتَّبِعَ آيَاتِكَ مِن قَبْلِ أَن نَّذِلَّ وَنَخْزَى». (سوره طه/ ۱۳۴) کلمه «ذلت» هفت بار در قرآن کریم بکار رفته و به صراحت در مقابل «عزت» استعمال شده است: «تُؤْتِي الْمُلْكَ مَن تَشَاء وَتَنزِعُ الْمُلْكَ مِمَّن تَشَاء وَتُعِزُّ مَن تَشَاء وَتُذِلُّ مَن تَشَاء». (سوره آل عمران/ ۲۶) این آیه تصریح دارد که عزت و ذلت در دست خداست، اما علت ذلیل و عزیز شدن و مقدمات کسب این دو صفت، در خود انسان و عملکرد او نهفته است. از این رو قرآن کریم همواره ذلت و خواری را به کفار و بدکاران نسبت می دهد؛ آن هم به خاطر کردار و گفتار ناشایست و کفر و الحادشان: «وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَالْمَسْكَنَةُ… ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ كَانُواْ يَكْفُرُونَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَيَقْتُلُونَ النَّبِيِّينَ بِغَيْرِ الْحَقِّ».(سوره بقره/ ۶۱).
  4. سوره یوسف/۸۸؛ ص ۲ و ۲۳؛ سوره فصلت/۴۱؛ سوره توبه/۱۲۸ .
  5. مجلّه شمیم یاس خرداد ۱۳۸۲، شماره ۳ امام خمینی(ره) پیام آور «عزّت» و زهرا انصاری و نسرین اسکویی، هویت، ص ۶۶ .

 

باکس شناور "همچنین ببنید"

برگ ریزان

برگ ریزان

و چه زیباست موسم برگ‌ریزان… آن گاه که خش خش برگ‌های زرّین به زیر پای …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هشت + 15 =