خانه / مناسبت ها / ژانویه
بشارت

ژانویه

  • ژانویهچرا آغاز سال میلادی، اول ژانویه است؟
  • چرا ۲۵ دسامبر، آغاز سال میلادی نیست؟

ژانویه(january)، نام ماه(۱) و نام شخصیّتی اساطیری است که بنا به افسانه های کودکانه برای اطفال در شب اول سال میلادی بازیچه ها آرد.(۲) وی به هیئت سن نیکلا، پیرمردی با ریش سپید که با خود بازیچه ٔ بسیار دارد، تصویر می شود. در کشورهای انگلیسی زبان به این شخصیت سانتاکلاوز(santa claus) که برگرفته از نام کشیش مسیحی نیکلاس قدیس می‌باشد، گفته می‌شود. پس از مهاجرت هلندی‌ها به آمریکای شمالی نام سنت نیکلا به سانتا کلاوز(SANTA CLAUS) تغییر یافت. بابانوئل که در زبان فارسی به کار برده می‌شود، برگرفته از اصطلاح فرانسوی پاپانوئل Père Noël(پدر نوئل) است. سن نیکولاس، بابا کریسمس و کریس کرینگل دیگر نام های آن است.(۳) بر اساس سنّتی دیرینه، مسیحیان ابتدای سال را اول ژانویه(january) می‌دانند، همان گونه كه ما ابتدای سال خود را روز اول فروردین می‌دانیم و اعراب ابتدای سال خود را ماه محرم می‌دانند و شروع سال، غیر از مبدأ سال است.(۴) مبدا تاریخ نزد مسیحیان تولّد حضرت عیسی(ع) است كه به طور اتفاق در روز ۲۵ماه دسامبر واقع شده یعنی یك هفته مانده به تحویل سال، همان گونه كه مبدا تاریخ شمسی و سال‌های قمری: ۱۲ربیع الاول مصادف با هجرت پیامبر(ص) از مكّه به مدینه است، امّا ابتدای سال، فروردین ماه در شمسی و محرم در ماه‌های قمری است.  مسیحیان ابتدای سال میلادی را اول ماه ژانویه(january) می‌دانند. امّا چرا، آغاز سال میلادی را، ۲۵دسامبر، یك هفته مانده به تحویل سال(آغازسال میلادی) نمی دانند؟ در حالی كه محققین به استناد شواهد و اسناد مختلف،  حضرت عیسی(ع) را از ۴ تا ۱۲سال قبل از تاریخ محاسبه شده به وسیله دیونیسیوس می‌دانند. زیرا سرآغاز این تاریخ اول ژانویه ۷۵۴پس از بنای شهر رم است و طبق نقل انجیل‌های چهارگانه، مسیح در زمان پادشاهی «هرودیس بزرگ» به دنیا آمده است و چون این پادشاه به سال ۷۵۰ از بنای شهر رم مرده است، می‌توان نتیجه گرفت كه حضرت عیسی(ع) دستِ‌كم ۴سال پیش از تاریخی كه برای ولادت او پذیرفته شده است، متولد شده‌اند. دقّت كنید كه: شمارش در سال‌های قبل از میلاد بر عكس پس از میلاد است به این معنا كه هرچه عدد بزرگ تر باشد، سال مورد نظر كمتر می‌باشد.(۵) در صورت تمایل به كسب اطلاعات بیش تر و جواب مناسب و برای گاه شماری(تقویم) در كشورهای اروپایی که فراز و نشیب بسیاری داشته است در این جا به مهمّ ترین نكات آن اشاره می‌شود، به نكات ذیل توجّه فرمایید:

  1. اساس و ریشه اولیه تقویم میلادی، تقویمی به نام: «سال شمار رومی» است.(زیرا زمانی كه مسیحیت به عنوان دین رسمی مردم اروپا پذیرفته شد رومیان بر قسمت عمده‌ای از اروپا حاكم بودند) لازم به تذكر است كه تقویم روم باستان تقویمی قمری بوده و ماه‌های آن با مشاهده هلال ماه نو آغاز می‌شد. قدمت این تقویم نیز به قبل از میلاد مسیح بر می‌گردد.
  2. در تقویم رومیان قدیم، اصول شناخته شده تقویم‌های شمسی، شمسی و قمری رایج در قسمت اعظم دنیای متمدّن باستان رعایت نمی‌شد.
  3. رومی‌ها بر خلاف مردم بابل، مصر، ایران و یونان كه از قرن‌ها قبل تقریبا طول دقیق و بسیار نزدیك به مقادیر مورد قبول امروز را می‌دانستند، طول یك سال شمسی را ۳۶۵روز و ۱۳ساعت و یا ۳۶۶ روز تمام تصور می‌نمودند. لذا تقویم آنان در مدت كوتاهی شاهد سیرِ قهقراییِ آغازِ سال بود.
  4. سال‌های رومی ابتدا ده ماهه بودند.
  5. قبل از میلاد مسیح شخصی به نام نوماپومپیلوس(numapompilus)در حدود سال‌های ۷۱۵  ماه‌های ژانویه و فوریه را به عنوان ماه‌های یازدهم و دوازدهم به این تقویم اضافه كرد.
  6. نارسایی تقویم رومی و عدم كارآیی آن برای مردم و حكومت روم به حدّی بود كه ضرورت اصلاح و یا جایگزین ساختن تقویم دیگری را به جای آن ایجاب می‌نمود. لذا در زمان ژولیوس سزار(م. ۴۴قبل میلاد) و پس از فتح مصر توسّط وی، او متوجّه تقویم شمسی مصری گردید كه از هزاره ۴م قبل میلاد درمصر رواج داشت. تقویمی كه ژولیوس سزار در روم معمول نمود و به تقویم ژولین(معروف به تقویم مسیحی) از تقویم سنّتی مردم روم و اساس آن از تقویم رایج در مصر اقتباس شده است.
  7. اول ژانویه، آغازسال رومی برخی از پژوه‌ش گران معتقدند۱۵۰سال قبل میلاد مسیح تعیین شد. چون اول ژانویه، نمایندگان منتخب مردم زمام امور مملكت را دست می‌گرفتند. بنابراین به تدریج این روز(آغاز یك تغییروتحول تازه) جای خود را باعنوان آغازسال باز نمود.
  8. ابتدا چیزی به نام هفته وجود نداشت بلكه روزهای ماه را با عدد می‌شمردند. مثلا می‌گفتند روز نوزدهم این ماه. برای مدتی هم ایام هر هفته فقط ۵روز بود! تا آن‌كه در زمان كنستانتین(۳۰۶-۳۳۷م. امپراطورروم)دریافت ازاحساسات دینی مردم می‌تواند برای تحكیم پایه‌های حكومت خویش استفاده كند بر نفوذ فزاینده مسیحیت كه می‌رفت تا تمامی اروپا را تسخیر كند، تكیه كرد و به تعظیم و تكریم ظاهری مسیح پرداخته و دست به كارهای نمایشی بسیاری زد. به طورنمونه با یك فرمان، هفته ۷روزه را به عنوان ركنی از اركان تقویم قرار داد و اولین روز هفته(یكشنبه) را برای دعا و استراحت اختصاص داد. امّا علی رغم گسترش سریع مسیحیت پس از این تاریخ پذیرفتن هفته به عنوان ركنی از اركان تقویم با تاخیر بسیار صورت گرفت و شمارش روزهای ماه با عدد كما كان تا قرن۱۶میلادی دربخش وسیع اروپا رواج داشت.
  9. مبدا تاریخ: در آن زمان مبدا مشخصی برای تاریخ وجود نداشت و مبدا تاریخ مرتب در حال تغییر بود. بدین صورت كه با به قدرت رسیدن هر پادشاه جدیدی یك مبدا جدید به تاریخ اضافه می‌شد. تا آن‌كه در ۵۲۵ م یك راهب رومی به نام دیونیسیوس اگزیگوس پس از محاسبه و بدست آوردن تقریبی زمان تولد حضرت عیسی(ع) تقویمی ارائه كرد كه مبدا آن را تولد حضرت(ع) قرار داده بود. این تقویم از طرف كلیسای روم پذیرفته شد. انگلستان نخستین كشوری بود كه این تقویم به تدریج در آن رواج یافت.
  10. معمول و مرسوم: نكته بسیار جالب توجه آن است كه تقویم میلادی(پس از اعمال اصلاحاتی توسط پاپ گرگوری سیزدهم) در بسیاری از كشورهای اروپایی پس از قرن دهم معمول و مرسوم گردید. به عنوان نمونه: كشورهای دارای مذهب كاتولیك اروپا مانند: ایتالیا، اسپانیا، پرتغال، بلژیك، فرانسه، این تقویم را در ۱۵۸۲م پذیرفتند. سوئد و هلند در ۱۵۸۳م، آلمان۱۵۸۴م، لهستان۱۵۸۶م و … . سایر كشورهای جهان نیز در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن ۲۰رسما تقویم میلادی(اصلاح شده) را قبول كردند. !
  11. پذیرفتن تقویم میلادی: در پایان این بحث برای نشان دادن آشفتگی تاریخ وقایع اروپا به دلیل پذیرفتن تقویم میلادی(اصلاح شده توسط گرگوری) در‌های مختلف و شروع سال با ماه های مختلف سال نقل چند سطر از كتاب «راهنمای گاه‌شماری برای دانشجویان تاریخ انگلیس» كفایت می‌كند. «اگر تصور كنیم یك مسافر در یكم مارس۱۲۴۵م از ونیز به قصد فلورانس خارج شود در شهر فلورانس در می‌یابد كه هنوز سال ۱۲۴۴م ادامه دارد. پس از یك توقف كوتاه در فلورانس وقتی به شهر پیزا وارد می شود استنباط می كند كه سال مجددا در ۱۲۴۵م است و در ورود به فرانسه قبل از عید رستاخیز حضرت عیسی(ع)(۱۶ آوریل) برای بار دوم در ۱۲۴۴م خواهد بود».

اول ژانویه(january) آغاز سال میلادی ۲۰۱۹ تهنیت و مبارک باد

جهت كسب اطلاعات بیش تر در مورد مبنای تاریخ میلادی و . . .   به منابع زیر مراجعه کنید:

  1. ذبیح بهروز، تقویم و تاریخ در ایران، ‌ تهران‌، ‌ نشر چشمه، ‌ ۱۳۷۹ش.
  2. نصرالله هوشمند، گاه‌شماری های ایرانی، آمل، نشر طالب آملی، ۱۳۸۰ش، ‌ ص۱۳۰ به بعد.
  3. دكتر رضا عبداللهی، تحقیقی در زمینه گاه‌شماری هجری و مسیحی، تهران‌، ‌ امیركبیر، ‌۱۳۶۵ش.
  4. احمد بیرشك، ‌ گاهنامه تطبیقی سه هزار ساله، تهران، ‌ شركت انتشارات علمی و فرهنگی، ۱۳۶۷ش.
  5. فریمن گرنویل، ‌ تقویم‌های اسلامی و مسیحی، جدول‌های تبدیل آن‌ها به یكدیگر، فریدون بدره‌ای، بی‌جا، نشرقلم، ۱۳۵۹
خاطره جالب امام موسی صدر از کشیش‌ها:  امام موسی صدر در مجمع وعاظ اصفهان در آبان ماه ۱۳۴۴شمسی، سخنرانی داشته است. گزیده‌ای از این سخنرانی را به مناسبت فرا رسیدن سالروز میلاد حضرت مسیح(ع) و ایام کریسمس  و سال نو مسیحی بازخوانی می‌کنیم: آقایی از من دعوت کرد که در دیرالمُخلَّص صحبت کنم. دیرالمخلص مرکز تربیت کشیش‌های کاتولیک لبنان است. در راه با اتوبوسی که به دیرالمخلص می‌رفتیم آن فرد به بنده گفت این مردانی که ما  در اینجا تربیت می‌کنیم برای کشیش شدن بوده و اینها رهبان هستند، زن نمی‌گیرند، از لذات دنیا خودشان را محروم می‌کنند و همچنین زن‌هایی که در اینجا هستند به همین منوال اینجا باید خیلی فداکاری کنند ما رفته رفته نمی‌توانیم آن ها را در برابر این مدح ارضای دنیا (توجیه کنیم). لذا آن ها به تقویت روحی نیاز دارند. بنده یک ساعت و نیم برای آن ها صحبت کردم. خدا می‌داند بعد از مدتی مدیرکل تبلیغات لبنان که عواطف اسلامی‌گری و شیعه‌گری داشت و حرف‌های جالبی درباره غدیر خم و پیامبر اکرم (ص) دارد به بنده گفت تو در دیرالمخلص صحبت کردی؟ گفتم بله گفت بیا ببین چه خبر شده است. گفت: رئیس‌دیرالمخلص به من گفت: آن صفا و روحیاتی که سید موسی در ظرف یک ساعت در این محیط بوجود آورد، بیشتر از روحیاتی بود که ما در ۶ سال می‌توانستیم به آن ها بدهیم. این چه بود؟ گفتم بنده همان تعلیمات محمد(ص) و علی(ع) را گفتم. راهمان روشن است. خیلی فرق می‌کند دینی که نمی‌تواند هضم کند خدمات اجتماعی را! یک کشیش هشتاد سال پیش پیدا شد. این فرد، انسان بسیار بزرگی است که خطاب به مسیحیان گفته است: عبادت این نیست که تو شب میلاد مسیح نان مقدس را بخوری؛(خمیری که با آب جو مخلوط می‌کنند و در شب میلاد مسیح به نام حضرت مسیح می‌خورند و این بزرگ ترین عبادت محسوب می‌شود) وی می‌گوید منحصر به این نیست بلکه اگر سنگی را بکَنی برای این که راهی هموار شود، درختی را بکاری تا بارور شده و اکسیژن هوا را زیاد کند و میوه بدهد برای مردم، این ها هم عبادت است. این کشیش، مطرود شد ۵۰ سال کتاب‌هایش ممنوع بود و به تازگی کتاب‌هایش شایع می‌شود و اندک اندک اعوان و انصار پیدا می‌کند. اکنون که این آقایان بعد از ۱۳۰۰سال این حرف‌ها را می‌فرمایند، همه این فرمایشات در متن دین ما وجود دارد. حضرت باقر(ع) به یکی از دوستدارانش می‌گوید: اگر من در تابستان داغ در حالی که زراعت می‌کردم در این حالت بمیرم خدا را زیارت کرده‌ام در حالی که عبادتش می‌کنم ولی من می‌ترسم خدا را در حال معصیت، عبادت کنم. این دین ما است. دعوت دینی ما، دعوتی است که با واقع فطرت بشری و احتیاجات جامعه بشری، تطبیق می‌کند دعوت اسلامی ما همیشه می‌توانسته است که راهنما باشد. نه تنها مردم را در دنیایشان کمک می‌کند بلکه حیات طیبه را هم تامین می‌کند؛ «مَنْ عَمِلَ صالِحاً مِنْ ذَکَرٍ أَوْ أُنْثی وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْیِیَنَّهُ حَیاهًْ طَیِّبَهًْ».(۵) بنابراین نوع دعوت ما، نوع سرمایه‌  و بضاعت ما نو است که همین الان که ۱۲۰۰ و ۱۳۰۰ سال و بیشتر گذشته و دنیا و ضجه‌های باطل، گوش فلک را کر کرده است اما اگر همین الآن این بضاعت را در جام مناسب نه در یک جام آلوده به کثافت عرضه بداریم آن چنان جلوه می‌کند که چشم همه را خیره می‌کند.
محمدرضا عابدی

پانویس:

  1. ژانویه: [ژان ْی ِ] (فرانسوی، اِ) نام اولین ماه سال گریگوری یا نخستین ماه سال میلادی فرنگی که آغاز آن تقریباً برابر ۱۷دی ماه جلالی است و ۳۱روز دارد.
  2. مسیحیان اروپایی، آمریکایی، برخی مسیحیان ارمنی و قسمتی از مسیحیان فارسی زبان، در شب کریسمس خود و کودکانشان را برای آمدن او آماده می نمایند. برخی از اعتقادات ایشان به چنین است: البته پر واضح است که این باورها مختص کودکان مسیحی می‌باشد: ۱) کودکان جوراب های خود را بر میخ هایی در بالای تخت خوابشان می آویزند(این نیز از کارهای «نیکلاس» قدیس برداشت شده که جوراب های بچه‌ها را پر از هدایایش می‌کرد). ۲) اعتقاد بر این است که او از «شومینه» وارد خانه می‌شود. ۳) خانه او و کارخانه اسباب بازی سازی اش در قطب شمال قرار دارد. ۴) او با نوعی سورتمه که چندین گوزن شمالی آن را می‌کشند به شهرهای مختلف می‌رود. سورتمه‌ای که قادر به پرواز است. ۵) او می‌داند که کدام بچه در طول سال خوب بوده و کدام بد؟ چون او با خداوند ارتباط دارد. و او فقط به بچه‌های خوب هدیه می‌دهد. ۶) او و «مامان نوئل» در کارخانه شان در قطب شمال با همکاری کوتوله‌های پریزاد (Elf) هدایا را تولید می‌کنند.
  3. سن نیکولاس در قرن ۴میلادی می زیست و از اهالی بیزانس و منطقه آناتولی در ترکیه فعلی بوده است. وی به خاطر کمک و دادن هدیه به فقرا شهرت داشت.جسد سنت نیکلا(نیکلاس) اکنون در کشور ترکیه در منطقه Demre(سواحل دریایی مدیترانه) مدفون است و به علت مومیایی شدن طبیعی(به علت سرما) هنوز قسمت هایی از آن سالم مانده است. دانشمندان در ۲۰۰۳موفق به باز سازی صورت وی از روی استخوان ها شدند و با کمال تعجب دریافتند که بابا نوئل واقعی رنگین پوست(پوستی به رنگ قهو ای روشن) بوده است.
  4. ژانویه(به فرانسوی: Janvier) نخستین ماه سال میلادی در گاه‌شماری گریگوری و گاه‌شمار ژولینی است و یکی از هفت ماه سال میلادی است که ۳۱روز دارد.
  5. نصرالله هومند، گاه‌شماری ایرانی، ص۱۳۰
  6. نحل، ۹۷

منابع:

  1. اداره مشاوره و پاسخ نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری
  2. نصرالله هوشمند، گاه‌شماری های ایرانی، آمل، نشر طالب آملی، ۱۳۸۰ش.

باکس شناور "همچنین ببنید"

عدالت اجتماعی

عدالت اجتماعی

«هر چیز در جای خود» یا «giustizia» عدالت است و عدالت اجتماعی یکی از دلالت‌های …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *