خانه / مناسبت ها / قمری / زره آهنین
زره محافظ

زره آهنین

زره محافظ جُوشَن؛ زره محافظ، لباس ویژه جنگ که با حلقه‌های فلزی به‌هم‌چسبیده است. «جوشن»؛ زره محافظ آهنین، لغتی عربی و به معنی «لباس جنگ» یا «زره» از وسایل جنگی قدیمی که تمام آن از حلقه‌های آهنین است، حتی تنگه آن هم آهنی است.

دعای جوشن کبیر: دعای جوشَن کبیر دعایی است که در آن خدا به نام‌ها و صفات گوناگون که درآیات و روایات آمده‌است (۱۰۰۱ نام از نام‌های خدا) خوانده می‌شود. «جوشن کبیر» توسط جبرئیل به پیامبر (ص) آموخته‌شده و خواندنش، از اعمال مخصوص شبهی قدر محسوب می‌شود. [۱] دلیل به کار رفتن کلمه «جوشن» در نام دعا، این است که دریکی از غزوه‌های پیامبر (ص)، حضرت زرهی سنگین بر تن داشت. سنگینی آن زره، پیامبر (ص) را آزرده بود. در این جنگ، جبرییل پیامی از طرف خدا برای پیامبر (ص) آورد و به او گفت: پیامبر (ص)، خداوند به تو سلام می‌رساند و می‌گوید: این زره را از تن درآور؛ این دعا را بخوآن‌که این تو و امت تو را از خطرها و حوادث بد، حفظ می‌کند. هر که آن را به نیت در اول ماه‌ِرمضان بخواند حق‌تعالی او را روزی فرماید لیلة القدر و خلق فرماید برای او هفتاد هزار فرشته که تسبیح و تقدیس کنند خدا را و ثوابش را برای او قرار دهند پس فضیلت بسیار نقل کرده تا آنکه فرموده و هر که بخواند او را در ماه‌ِرمضان سه مرتبه حرام فرماید حق‌تعالی جسد او را بر آتش جهنم و واجب فرماید برای او بهشت را و دو ملک بر او موکل فرماید که حفظ کنند او را از معاصی و در امان خدا باشد مدت حیات خود و در آخر خبر است که جناب امام حسین (ع) فرمود وصیت کرد پدرم علی بن ابی‌طالب (ع) به حفظ این دعا و آن‌که بنویسم آن را بر کفن او و تعلیم کنم آن را به اهل خود و ترغیب کنم ایشان را به خواندن آن و آن هزار اسم است و در آن است اسم اعظم فقیر گوید که از این خبر دو عمل مستحبی مستفاد می‏ شود:

  1. نوشتن دعا به کفن [۲]
  2. خواندن دعا در اول ماه‌ِرمضان.

اما خواندن آن در خصوص شب‌های قدر در خبر ذکری از آن نیست. در بعضی از روایات واردشده است که دعای جوشن کبیر را در هر یک از این سه شب بخوانند و فرمایش علامه مجلسی (ره) ما را کافی است. [۳] بالجمله این دعا صد فصل است و هر فصلی مشتمل بر ده اسم الهی است و در آخر هر فصل باید گفت: سُبْحَانَکَ یَا لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ خَلِّصْنَا مِنَ النَّارِ یَا رَبِّ و در بلد الامین است که در اول هر فصل بسم‌الله بگوید و در آخرش: سُبْحَانَکَ یَا لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ صَلِّ عَلَی محمد وَ آلِ محمد وَ خَلِّصْنَا مِنَ النَّارِ یَا رَبِّ یَا ذَا الْجَلاَلِ وَ الْإِکْرَامِ یَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ. [۴] هم‌چنین دلیل به کار رفتن کلمه «کبیر» می‌تواند دو معنی داشته باشد؛ اول آن‌که این کلمه به طولانی بودن این دعا اشاره دارد و دوم آن‌که این کلمه به بزرگی و سنگین بودن زره پیامبر (ص) اشاره دارد.

ویژگی‌های «جوشن کبیر»: این دعا شامل صد  فراز یا بخش که در هر فراز، ده نام از نام‌های خداوند (به‌جز فراز ۵۵ با ۱۱ نام) است. درنتیجه دعا، شامل ۱۰۰۱ نام است. تعداد زیادی از نام‌ها، تعابیر و اصطلاحات به‌کاررفته، برگرفته از قرآن و روایات هستند. در هر فراز، کلمات به‌کاررفته حالت موزون و آهنگین دارند؛ چیزی که بسیار شبیه به آرایهٔ ادبی سجع در ادبیات فارسی است. به‌عنوان نمونه، در فراز اول، کلمات «رحیم»، «کریم»، «مقیم»، «عظیم»، «قدیم»، «علیم»، «حکیم» و «حلیم» به‌کاررفته‌اند که به علت مشابه بودن حروف پایانی، به این فراز حالت آهنگ‌گونه داده‌اند. پس از پایان هر بند، عبارت: «سُبْحَانَکَ یَا لا إِلَهَ إِلا أَنْتَ الْغَوْثَ الْغَوْثَ خَلِّصْنَا مِنَ النَّارِ یَا رَبِّ: تو پاک و منزه هستی‌ای خدا و خدایی جز تو نیست، فریاد! فریاد! پروردگارا ما را از آتش نجات بده» خوانده می‌شود. عمده این اسامی را می‌توان از قرآن و روایات است. دعای جوشن کبیر از ۱۰۰۱ اسم خداوند نام می‌برد؛ به این دلیل که بند ۵۵ از این دعا ۱۱ اسم را شامل می‌شود. ۷ صفت از صفات خداوند در این دعا تکرار شده‌اند:شکر نعمت

  1. «یا نافع» دربندهای: ۹ و ۳۲
  2. «یا خبیر» دربندهای: ۴۴ و ۶۹.
  3. «یا من فضله عمیم» دربندهای: ۴۸ و ۹۸
  4. «یا انیس من لا انیس له» دربندهای: ۲۸ و ۵۹
  5. «یا من هو بمن رجاه کریم» دربندهای: ۱۸ و ۹۶
  6. «یا من هو بمن عصاه حلیم» دربندهای: ۱۸ و ۹۶
  7. «یا من لم یتخذ صاحبه و لا ولدا» دربندهای: ۶۲ و ۸۴

ر ک به:

  1. قَدْر
  2. الهی
  3. راه انس
  4. شب قدر
  5. دعا و نیایش
  6. اُنْسْ‌ با قرآن
  7. ماه دعا و مُناجات
  8. اعمال ماه‌ِرمضان
  9. راه های انس با خدا
  10. شب هاي قدر را قدر بدانيم
  11. نیایش در پر رمز و رازترین شب

پانویس:

  1. قمی، عباس، کلیات مفاتیح‌الجنان. ترجمه توسط الهی قمشه‌ای. قم: انتشارات مؤمنین. شابک ۹۶۴-۶۸۱۵-۳۰-۸، ۱۳۸۵، ص ۱۸۰.
  2. علامه بحر العلوم (ره) در دره فرموده: وَ سُنَّ أَنْ یُکْتَبَ بِالْأَکْفَانِ‏ شَهَادَةُ الْإِسْلاَمِ وَ الْإِیمَانِ ‏وَ هَکَذَا کِتَابَةُ الْقُرْآنِ وَ الْجَوْشَنُ الْمَنْعُوتُ بِالْأَمَانِ
  3. لکن علامه مجلسی (ره) در زاد المعاد در ضمن اعمال شب‌های قدر آن را بیان کرده است.
  4. از حضرت سید الساجدین (ع) از پدرش (ع) از جد پیامبر (ص) در بلد الامین و مصباح کفعمی مروی است. شرحی هم در فضیلت این دعا ذکر شده ازجمله: آن‌که هر که آن را بر کفن خویش نویسد حق‌تعالی حیا فرماید که او را به آتش عذاب کند.

باکس شناور "همچنین ببنید"

اشک

اشک

بگذار تا بگرییم چون ابر در بهاران کز سنگ گریه (ناله) خیزد روز وداع یاران …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *