شنبه , ۵ خرداد ۱۳۹۷
خانه / گلزار ادب / نیایش / التماس دعا

التماس دعا

التماس دعادعا و نیایش دارای آثار مثبت و سازنده به ویژه در صفای دل و تهذیب نفس می باشد و می توان از آن درس های فراوان آموخت، هیچ بنده ای نیست که برای مرد یا زن مؤمنی دعا کند، مگر این که خداوند از جانب هر مرد و زن مومنی که در گذشته بوده است یا در آینده تا روز قیامت می آید، مانند آن چه را که دعا کرده است به او باز می گرداند. در قرآن آیات متعددی بیان گر اهمیت فوق العاده دعا کردن است، به طوری که دعا به عنوان عبادت مهمّ به شمار آمده و بی توجّهی به آن موجب استکبار و عذاب دوزخ خواهد بود. چه کنیم تا دعایمان مستجاب شود؟ به علّت عدم آگاهی از باطن هستی و حقیقت غیبی، گاهی می پنداریم كه خیر ومصلحت ما در تحقق و برآورده شدن حاجتی یا دفع مشكل و مانعی است، در حالی كه اگر حجاب حقیقت كنار رود و آینده برای ما حاضر و روشن گردد، از تقاضا و درخواست خود منصرف می شویم. دعا، مقدّماتی ویژه و فرایندی ضابطه مند و شراطی مشخص دارد كه با «بایدها» و «نبایدها» همراه است كه از آن به «شرایط استجابت یا موانع استجابت دعا» یاد می كنیم. معرفت و شناخت؛ نخستین شرط استجابت دعا، شناخت كسی است كه انسان او را می خواند. به همین جهت قرآن در آموزش شیوة دعا كردن می فرماید: «اُدْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً إِنَّهُ لا يُحِبُّ الْمُعْتَدينَ 55 وَ لاتُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ بَعْدَ إِصْلاحِها وَ ادْعُوهُ خَوْفاً وَ طَمَعاً إِنَّ رَحْمَتَ اللَّهِ قَريبٌ مِنَ الْمُحْسِنينَ ۵۶؛ پروردگار خود را به زاری و نهانی بخوانید که او از حدّ گذرندگان را دوست نمی دارد. ۵۵ و در روی زمین پس از اصلاح آن (به وسیله انبیا و شرایع آسمانی، به کفر و فسق) تباهی مکنید ، و او را به حال بیم و امید بخوانید، که همانا رحمت خدا به نیکان و نیکی کنندگان نزدیک است. ۵۶ ….»؛(۱) پروردگار خود را به زاری و پنهانی بخوانید یعنی بدانید كسی را كه می خوانید، «ربّ» شماست، آفرینش رشد و تعالی و پرورش شما در دست قدرت اوست. بهترین دعا آن است كه با رُبُوبیّت آغاز گردد. نگاهی به شیوة دعا كردن انبیا و اولیای الهی در قرآن نشان می دهد كه آنان دعای خود را با «ربی» یا «ربّنا» آغاز می كردند، زیرا این واژه انسان را متوجّه می سازد با مبدأیی ارتباط برقرار ساخته است كه از نخستین لحظات وجود تا آخر عمر او و بعد از آن انسان را غرق در الطاف رُبّوبی خویش می سازد. اخلاص در دعا: دعا باید با اخلاص و از صمیم قلب و با حال تضرّع و تواضع باشد. تنها با زبان دعا نكند، بلكه روح دعا باید در جان و در تمام ذرات وجود آدمی رسوخ كند. امام صادق علیه السّلام می فرماید: «خداوند دعایی را كه از دل غافل و بی خبر برخیزد، مستجاب نمی كند». دعا باید در حالت بیم و امید باشد، نه آن چنان از اعمال خود راضی باشید كه گمان كنید هیچ نقطة تاریكی در زندگی شما نیست و هیچ گناهی مرتكب نشده اید و نه آن چنان مأیوس باشید كه خود را شایستة عفو و بخشش خدا و اجابت دعا ندانید. از خود راضی بودن و ندیدن عیب های خویش، ضمن این كه جهل مركب و عامل مهمی برای عقب گرد انسانی و سقوط اخلاقی است، باعث می شود كه انسان به جای عیوب خویش، عیب های دیگران را ببیند؛ یعنی به بیماری كه شیطان مبتلا بود «انا خیر منه؛ من از آدم بهترم» مبتلا شود. چنان كه «یأس و نامیدی» هم از دام ها و حربه های شیطان است. شایسته است انسان با دو بال «بیم و امید» حركت كند آیة «ادعو ربكم خوفا و طمعا» (۲) پیامبرش این است كه با بیم و امید خدا را بخوانید. خدا را در پنهانی خواندن، دعا را زودتر به اجابت می رساند «ادعوا ربكم تضرعا و خفیة»؛(۳) بخوانید پروردگارتان را در حال تضرع و در پنهانی» دعا در خلوت با تمركز فكر و حضور قلب همراه است و به اخلاص نزدیكتر و از ریا و خودنمایی دور است. به همین جهت دعا در نیمه های شب و در نماز شب، آن هنگام كه همگی در خواب راحت به سر می برند، زودتر مستجاب می گردد. پیامبر اكرم حضرت محمّد صلّى الله عليه و آله و سلّم می فرماید: «خیر الدعا الخفیّ، بهترین دعا آن است كه پنهانی (و از روی اخلاص) صورت گیرد».(۴) تطهیر مال و ثروت و خانه و زندگی از مالی كه از راه غصب، ظلم، رشوه، ربا، دزدی، غش در معامله و فریب پیدا كرده یا مالی كه خمس یا زكات و انفاقات آن پرداخت نشده است. اجتناب از خوردن غذای شبه ناك و تطهیر لقمة خود و افراد تحت تكفل از حرام. عدم غفلت از مبارزه با فساد و امر به معروف و نهی از منكر، بی اعتنایی در مقابل فسادهای اخلاقی و اجتماعی و اباحه گری و نادیده گرفته شدن ارزش های دینی: موجب عدم استجابت دعا می گردد. پیامبر اكرم حضرت محمّد صلّى الله عليه و آله و سلّم فرمود: «باید امر به معروف و نهی از منكر كنید. در غیر این صورت خداوند انسان ها شرور ( و كسانی كه تعهداتی دینی و اخلاقی) بر نیكان شما مسلط می كند و هر چه بكنید، مستجاب نمی شود».(۵) آخرین مورد، عمل به پیمان های الهی است که دعایمان مستجاب می شود و دعا را زودتر به اجابت می رساند.

باکس شناور "همچنین ببنید"

نیایش

نیایش

 خدایا، به آن نامی که به آن بر اولیای خاصه ات ظهور کردی تا تو …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بیست − 3 =