یکشنبه , ۲۵ آذر ۱۳۹۷
خانه / اسوه ها / اهل بیت(ع) / سیره امام رضا علیه السّلام

سیره امام رضا علیه السّلام

اخلاق, عملی, سیره, امام رضااخلاق، از عناصر مهمّ شخصيت انسان و كاشف كيفيّت ذات و درون اوست. امام رضا عليه‌السّلام به اخلاق عالي و ممتاز، آراسته بودند، و بدين سبب دوستي عام و خاصّ را، به خود جلب كردند. هم چنين انسانيّت حضرت امام رضا عليه‌السّلام، يگانه و بي‌مانند بود. در حقيقت تجلّي روح نبوّت و مصداق رسالتي بود كه خود حضرت عليه‌السّلام، از نگهبانان و امانت‌داران و وارثان اسرار آن به شمار مي‌رفت. از طرفی هم، تهذیب نفس و تكمیل مكارم اخلاق، هدف اصلی بعثت رسول خدا پیامبر اکرم صلّی الله علیه و آله وسلّم بوده است، دین مبین اسلام بر تمام مكتب های اخلاقی ترجیح داده می شود. این مكتب از طرف خداوند به عنوان خالق بشر كه نیازهای فطری او را می شناسد وحی گردیده است. مكتب اخلاقی اسلام در درون خود الگوهایی را نیز پرورش داده كه در قرآن مجید از خّلق حضرت رسول خدا پیامبر اکرم صلّی الله علیه و آله وسلّم به عنوان (خُلقی والا) یاد می كند و ائمه اطهار عليهم السّلام كه از فرزندان حضرت محمّد رسول خدا پیامبر اکرم صلّی الله علیه و آله وسلّم هستند به شهادت تاریخ نیز همواره الگوی اخلاق بوده اند.  با بیان تعاریف اخلاق و جایگاه آن، معرفی مكاتب اخلاقی و مقایسه تطبیقی آنان و معرفی مكتب اخلاقی دین مبین اسلام، در سیره اخلاقی امام رضا عليه‌السّلام به عنوان الگوی اخلاقی وکانون هدایت و بالندگی، از سویی هم امام عليه‌السّلام کسی است که بیش از دیگران و حتی خود انسان، دغدغه هدایت و کمال‎یابی بشر را دارد، می تواند در حقیقت پاسدار حرمت انسانی انسانی و مدافع حقوق مسلّم او باشد. آدمی در کنار امام عليه‌السّلام به یک آرامش روحانی و مطلق دست پیدا می‎کند و هویت خویش را در پرتو نورانیت او باز می‎یابد. امامتِ دینی نورآفرین است و در بن‎بست‎ها و تاریکی‎ها، چراغ راه گم‎کردگان است. امامتِ دینی راهبر انسان به سوی معرفت حقیقی و اعتدال مطلوب در جریان زندگی است و جامعه‎ای که پذیرای آموزش‎های امام باشد، هرگز در ایستگاه بی‎خبری و سرگردانی متوقف نمی‎ماند. بالندگی، پویایی، شادابی و سرزندگی، از مختصات و ثمرات امامتِ دینی و الگوی اخلاقی اوست. بدون تردید آن چه امام رضا علیه السّلام بدان توصیه و عمل می‎کرد، برداشت دقیق و جامع از معارف اسلامی بود که خاست گاه آن قرآن و سیره عملی و علمی آورنده مکتب، یعنی رسول خدا پیامبر اکرم صلّی الله علیه و آله وسلّم است؛ چرا که نمونه‎های آن را در سیره پیامبر اکرم صلّی الله علیه و آله وسلّم با همان ویژگی مشاهده می‎کنیم. شایسته است به اندیشه‎ها و رفتار بزرگان دین نزدیک بشویم تا ما را در مناسبات و مشکلات روزمره زندگی کمک کند و به درستی از این تعالیم وحیانی و آسمانی بهره‎برداری کنیم.

تعریف لغوی و مفهومی اخلاق
در زبان عربی، واژه اخلاق به معنای عادت، طبع، دین و مروت آمده(۱) و در لغت جمع خلق است.راغب اصفهانی، واژه شناس بزرگ، اخلاق را با خلق (آفریدن) هم ریشه دانسته و مقصود از آن را آفرینش صورت و سیرت نیكو می داند.ملامهدی نراقی(ره) عالم اخلاق در قرن سیزدهم هجری – تعریف كامل تری از اخلاق دارد كه مورد قبول فلسفه اخلاق نیز می باشد. ایشان می فرماید:«اخلاق عبارت است از ملكه نفسانی كه مقتضی صدور افعال به راحتی و بدون نیاز به فكر و اندیشه است.»(۲) خواجه نصیرالدین طوسی(ره) نیز اخلاق را چنین معنا كرده است:«علمی است برای اینكه نفس چگونه خلقی اكتساب كند كه جملگی افعال او كه به ارادات از او صادر می شود، جمیل و محمود بود.»(۳) علم اخلاق ویژگی ها و خوی انسان را به والاترین مرتبه اش می رساند و به كمك آن انسانیت كامل می گردد؛ به همین سبب، حكمای قدیم آن را «اكسیر اعظم» می نامیدند و بر آن بودند كه انسان تا هنگامی كه اخلاق خود را نپیراسته است، دانش های دیگر به او سود نمی رساند.(۴) فارابی در كتاب «فصول المنتزعه» از این نقطه اخلاق را آغاز می كند كه: «روح نیز مانند تن، سلامتی و بیماری دارد و تنها از روح سالم است كه رفتار نیكو سر می زند.»(۵) محمدبن زكریای رازی، فیلسوف و پزشك قرن سوم و چهارم هجری نیز نام كتاب خود را «طب الروحانی» می گذارد، از این منظر كه روح انسان نیز در معرض بیماری و رذیلت های اخلاقی است.

باکس شناور "همچنین ببنید"

مهاجرت

مهاجرت

کوچ کردن، رفتن از شهری به ‌شهر دیگر و در آن جا وطن کردن، کوچ …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هجده − 13 =