خانه / سلامت / بهداشت جسم / بیماری های چشمی

بیماری های چشمی

بیماری, چشمیچشم عضو حسّی و بینایی بدن انسان و حیوان است. ساختمان چشم انسان شبیه یک کره است. در قسمت جلوی این کره یک پنجره شفاف به نام قرنیه وجود دارد. نور از محیط خارج وارد قرنیه شده و پس از عبور از مردمک به عدسی می‌رسد. عدسی نور را به صورت دقیق روی شبکیه متمرکز می‌کند تا تصویر واضحی بر روی شبکیه ایجاد شود. چشم انسان قادر به تشخیص ۱۰ میلیون رنگ است.[۱] چشم از دو بخش به وجود آمده‌است:

  1. کرهٔ چشم.
  2. اجزای فرعی چشم.

اجزای فرعی چشم عبارتند از: حَدَقه، پــِلک، مُژه، اَبرو، ماهیچه‌های گردانندهٔ کرهٔ چشم. به ترشحات زردرنگ گوشۀ چشم، قی چشم گفته می‌شود.[۲] کره چشم انسان از لایه‌ها و بخش‌های گوناگون تشکیل شده‌است. معنای لغوی نام این لایه‌ها که در پرانتز می‌آید عبارت است از: صُلبیه(سختک)، مشیمیه(بچه‌دانک)، عنبیه(انگورک)، شبکیه(پنجرک)، زلالیه(روشنک)، زجاجیه(شیشک)، جلیدیه(پوششک) و ملتحمه(پیوستک). قرنیه نیز به معنی شاخک است.[۳]

چشم

  • بیماری های پیشرونده چشم: كراتوكونوس بیماری پیشرونده ای است كه معمولا” در سنین نوجوانی یا اوایل دهه ۲۰ زندگی بروز می كند. در این بیماری قرنیه نازك شده و شكل آن تغییر می كند. قرنیه به طور طبیعی شكلی گرد یا كروی دارد ولی در كراتوكونوس قرنیه برآمده و مخروطی شكل می شود. این مسئله بر روی انكسار نور هنگام ورود به چشم تأثیر گذاشته و سبب كاهش وضوح بینایی می شود. كراتوكونوس ممكن است در یك یا هر دو چشم رخ دهد ولی در۹۰% موارد در هر دو چشم دیده می شود.

علائم و نشانه های كراتوكونوس: تشخیص كراتوكونوس ممكن است به دلیل بروز و پیشرفت آهسته آن مشكل باشد. این بیماری ممكن است با نزدیك بینی و آستیگماتیسم همراه باشد در نتیجه ممكن است موجب عدم وضوح و تاری دید شود. بیمار همچنین ممكن است دچار هاله بینی و حساسیت به نور باشد. بیماران معمولا” در هر بار مراجعه به چشم پزشك نسخه شان تغییر می كند.(۴)

علل كراتوكونوس: علت كراتوكونوس مشخص نیست. این بیماری ممكن است ژنتیكی باشد زیرا بیماران متعددی در یك خانواده دیده می شوند.

درمان: در انواع خفیف بیماری، عینك یا لنز نرم (Soft Contact Lenses) ممكن است كمك كننده باشد ولی با پیشرفت بیماری و نازكتر شدن و تغییر شكل بیشتر قرنیه این درمان ها دیگر چندان كارساز نخواهد بود.

  • بیماری های پیشرونده چشم: پتوزیس یا افتادگی پلك ها پلك های فوقانی یك یا هر دو چشم را گرفتار می سازد افتادگی پلك ممكن است از مقدار كم كه بزحمت قابل تشخیص است تا افتادگی كامل طوری كه تمام مردمك را بپوشاند متغیر باشد پتوزیس هم در بچه ها وهم در بزرگسالان روی می دهد اما بیشتر موارد ان ناشی از سالخوردگی است.

علامت پتوزیس: واضح ترین علامت افتادگی پلك است كه بسته به میزان افتادگی مشكلات بینایی نیز متغیر خواهند بود بعضی ها سرشان رابه عقب میكشند تا از زیر پلك ببینند ویا ابروها را بالا میبرند تا شاید بتوانند پلك هایشان را بالا بكشند.

علت چیست؟ افتادگی پلك می تواند مادر زادی باشد ویا در اثر سالخوردگی وكهولت ،حادثه ویا بعد از جراحی آب مروارید ویا سایر جراحی های چشمی روی دهد این عارضه همچنین می تواند در اثر مشكلاتی كه برای عضله بالا برنده پلك فوقانی روی می دهد نیز بوجود اید گاهی وقتها آناتومی صورت فرد می تواند باعث ایجاد مشكلاتی برای عضله بالا برنده پلك فوقانی گردد یك تومور چشم،اختلالات نرولوژیك ویا بیماریهای عمومی مانند دیابت می تواند باعث افتادگی پلك گردد.

درمان: جراحی معمولا بهترین درمان افتادگی پلك است جراح عضلات بالا برنده پلك فوفانی را تقویت می كند و ظاهر فرد بهتر كرده و امكان دید بهتر را فراهم می نماید در مواردی كه عضله بالا برنده دچار ضعف شدید باشد جراح پلك را از زیر به ابرو اتصال می دهد تافرد بتواند از نیروی عضلات پیشانی برای بالا كشیدن پلك استفاده كند بعد از جراحی ممكن است پلك ها متقارن نباشند و بندرت ممكن است حركت پلك ها نیز از بین برود بچه هایی كه با افتادگی پلك متوسط یا شدید متولد می شوند نیازمند درمان هستند زیرا برای جلوگیری از بروز آمبلیوپی به دید خوب نیاز دارند (آمبلیوپی یا تنبلی چشم در اثر عدم استفاده از چشم بدلایل مختلف از جمله عدم ورود نور به چشم به دلیل افتادگی پلك در دوره تكامل بینایی كه تا سن هفت سالگی ادامه دارد ایجاد می گردد ) همه بچه های گرفتار افتادگی پلك حتی موارد فیف ان باید هر سال معاینه گردند تا در صورت بروز هر گونه مشكلی بسرعت در مان گردند. درمان بعدی بیماری استفاده از لنزهای سخت دارای قابلیت نفوذ گاز(Rigid gas permeable contact lenses) است. این لنزها قابلیت بیشتری برای اصلاح آستیگاتیسم نامنظم ناشی از كراتوكونوس دارند. قرار گیری مناسب لنز بر روی قرنیه مبتلا به كراتوكونوس كاری ظریف و زمان گیر است. به همین دلیل مراجعات مكرر برای تنظیم لنز و اصلاح نسخه امری قابل انتظار است. این فرایند با نازكتر شدن و تغییر شكل بیشتر قرنیه نیاز به تكرار داشته و نسخه بیمار باید مجددا” تغییر داده شود. در صورتی كه قرنیه قادر به تحمل لنز سخت نبوده و یا لنز توانایی اصلاح دید بیمار را نداشته باشد قدم بعدی پیوند قرنیه [Corneal Transplant or Penetrating Keratoplasty (PK)] است. بیمار ممكن است حتی بعد از پیوند قرنیه برای دید بهتر به عینك و یا لنز نیاز داشته باشد. در حال حاضر در بیمارانی كه قادر به تحمل لنزهای سخت نیستند و از طرفی انجام پیوند قرنیه بدلیل عوارض آن در آنها توصیه نمی شود از روش های جدیدتری نظیر قرار دادن حلقه های داخل قرنیه مثل Intacs و Ferrara استفاده می شود. مطالعه بر روی این روش در چند سال اخیر در جریان بوده و نتایج نشاندهنده بهبود نسبی بیماران است؛ هر چند نشان داده نشده است كه این روش مانع پیشرفت بیماری شود.

كراتوكونوس و جراحی عیوب انكساری: انجام هیچكدام از اعمال جراحی اصلاح عیوب انكساری نظیر لیزیك(LASIK) و لیزر (PRK) در بیماران مبتلا به كراتوكونوس بدلیل نازكی پیشرونده قرنیه امكان پذیر نیست.

چشمر ک به:

  1. چشم
  2. چشم‌هايم
  3. قدرت چشم
  4. سلامت چشم‌ها
  5. چشم اشک آلود
  6. بیماری های چشمی
  7. تو را من چشم در راهم
  8. مادرم فقط یک چشم داشت
  9. به چشم پزشک مراجعه کنید!

پانویس:

  1. Judd,Deane B.(1975)Color in Business,Science and Industry.Wiley Series in Pure and Applied Optics(third edition ed.New York:جان وایلی و پسران.p.388ISBN ۰۴۷۱۴۵۲۱۲۲Unknown.parameter|coauthors=ignored (|author= suggested(کمک) heterochromia
  2. ‏«قی کردن گوشۀ چشم». تبیان، ‎۱۳۹۱/۰۴/۲۹‎-‎۰۸:۳۲
  3. لغتنامه دهخدا، به همین مناسبت صلبیه نامیده شده‌است زیرا واژه صلب به معنای سخت و محکم است.
  4. فهرست بین‌المللی بیماری‌ها.

منابع:

  1. مقاله دات نت
  2. نوری، حسین: شگفتی‌های جهان آفرینش/دستگاه بینایی(۱) در: مجله «درس‌هایی از مکتب اسلام». فروردین ۱۳۴۰، سال سوم – شماره ۲.(در مالکیت عمومی به خاطر قدمت)
  3. نوری، حسین: شگفتی‌های جهان آفرینش/دستگاه بینایی(۲) در: مجله «درس‌هایی از مکتب اسلام». خرداد ۱۳۴۰، سال سوم – شماره ۴.(در مالکیت عمومی به خاطر قدمت)

باکس شناور "همچنین ببنید"

تغذیه و تَندُرُستی

تغذیه و تَندُرُستی

 ارزش معنوی روزه‌داری به‌هیچ‌عنوان قابل قیاس با فواید مادی آن نیست. چراکه در ماه‌ِرمضان افراد …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *